Մեխանիկական շարժում:Շհարաբերականություն:Նյութական կետ:Շարժման հետագիծ:Ճանապարհ:

10.11-14.11

Սովորել․Թեման.Մեխանիկական շարժում:Շհարաբերականություն:Նյութական կետ:Շարժման հետագիծ:Ճանապարհ:

Պատասխանել հետևյալ հարցերին..

1.Ի՞նչն են անվանում մեխանիկական շարժում

Ժամանակի ընթացքում մարմնի դիրքի փոփոխությունն այլ մարմինների նկատմամբ կոչվում է մեխանիկական շարժում։

2.Բերել մեխանիկական շարժման օրինակներ

Ավտոմեքենայի շարժվելը, մարդու քայլելեը, ինքնաթիռի վայրէջք կատարելը և այլն

3.Ո՞ր մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին

Այն մարմինները որոնց դիրքի նկատմամբ որոշում ենք այլ մարմինների շարժումը կոչվում են հաշվարկման մարմիններ։

4.Ի՞նչն են անվանում նյութական կետ

Այն մարմինը, որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել, կոչվում է նյութական կետ։

5.Ո՞ր դեպքում մարմինը կարելի է համարել նյութական կետ,.որ դեպքում՝ոչ:

Եթե մարմնի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել, այդ կետը կարելի է համարել նյութական կետ: Իսկ եթե տվյալ պայմաններում չի կարելի անտեսել մարմնի չափերը, այն չի համարվում նյութական կետ:

8.Ինչո՞վ է տարբերվում հետագիծն անցած ճանապարհից:

Մի տեղից մյուսը տեղափոխվելով՝ մասնիկը շարժվում է մի որոշ գծով, որն անվանում են մասնիկի հետագիծ։ Հետագծի երկարությունը, որով մարմինը շարժվում է որոշ ժամանակահատվածում, կոչվում է անցած ճանապարհ։

Սովորել․Է․Ղազարյանի դասագրքից՝(Ֆիզիկա 7) էջ21-ից,մինչև էջ28

Դեկտեմբերի 15-19

1.Թվարկե՛ք քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները:

Նոր նյութերի առաջացում, գույնի փոփոխություն, գազի կամ նստվածքի առաջացում, էներգիայի փոփոխություն։

2.Ի՞նչ է նյութը, ի՞նչ է մարմինը։

Նյութ՝ ինչից կազմված են մարմինները, մարմին՝ նյութից կազմված առարկա։Գույն, հոտ, խտություն, հալման ջերմաստիճան։

3.Թվարկե՛ք նյութի ֆիզիկական հատկություններ։

Գույն, հոտ, խտություն, հալման ջերմաստիճան։

4.Ի՞նչ է խառնուրդը, և ինչպիսի՞ տեսակներ գիտես:

Խառնուրդ՝ մի քանի նյութերի միացում առանց ռեակցիայի․ տեսակներ՝ միատարր, տարատարր։

5.Նշի՛ր երկու մետաղական և երկու ոչ մետաղական տարր։

Մետաղներ՝ Fe, Cu․ ոչ մետաղներ՝ O, C։

6.Ի՞նչ է քիմիական տարրը։

Նույն տեսակի ատոմներից կազմված նյութ։

7.Ի՞նչ է հարաբերական ատոմային զանգվածը:

Ատոմի զանգվածը՝ համեմատած C-ի 1/12-ի հետ։

8.Ո՞ր նշաններն են օգտագործում հետևյալ տարրերի համար՝թթվածին, նատրիում, ծծումբ, երկաթ։

Թթվածին՝ O, նատրիում՝ Na, ծծումբ՝ S, երկաթ՝ Fe։

9.Քանի՞ ատոմ կա CaCl₂ միացությունում։

3 ատոմ։

10.Ի՞նչ տարբերություն կա ֆիզիկական և քիմիական երևույթների միջև:

Ֆիզիկական՝ կազմը չի փոխվում, քիմիական՝ կազմը փոխվում է։

11.Ո՞ր հատկությունն է ֆիզիկական։

ա) այրման ունակությունը

բ) հալման ջերմաստիճանը

գ) ռեակցիայի արագությունը

դ) օքսիդացման աստիճանը

բ):

12.Ի՞նչ է ատոմը:

Քիմիական տարրի ամենափոքր մասնիկը։

13.Ի՞նչ է պարզ նյութը:

Մեկ տարրի ատոմներից կազմված նյութ։

14.Ի՞նչ է բարդ նյութը:

Տարբեր տարրերի ատոմներից կազմված նյութ։

15.Թվարկե՛ք քիմիական ռեակցիաների հատկանիշները:

Նոր նյութերի առաջացում, էներգիայի փոփոխություն, գույնի փոփոխություն։

Դեկտեմբերի 8_12

Դաս Մթնոլորտի խոնավությունը: Մթնոլորտային տեղումների բաշխումը երկրագնդի վրա:

Դասի հղումը

Պատասխանել հարցերին

1.Ի՞նչ սարքով են չափում օդի խոնավությունը:

Օդի խոնավությունը չափում են հիգրոմետր սարքով։

2.Ի՞նչ է բացարձակ խոնավությունը:​

Բացարձակ խոնավությունը օդի 1 խորանարդ մետրում պարունակվող ջրային գոլորշու քանակն,որը չափվում է գրամներով:

3.Ի՞նչ է հարաբերական խոնավությունը:

Հարաբերական խոնավությունը ջրային գոլորշու փաստացի քանակի և տվյալ ջերմաստիճանում օդի առավելագույնը հնարավոր պարունակության հարաբերությունն է։​Այն ցույց է տալիս, թե օդը որքանով է հագեցած գոլորշիով, և չափվում է տոկոսներով

4.Ո՞րն է մթնոլորտային տեղումների ձեւավորման գլխավոր պայմանը:

Մթնոլորտային տեղումների ձևավորման գլխավոր պայմանը ջրային գոլորշու խտացումն է

Վիլյամ Սարոյանի «Ծննդյան տոներից երեք օր հետո» պատմվածքը

1.Ինչո՞ւ է Դոնալդը ամբողջ օրը կանգնած սպասում իր հոր` անկախ նրանից, որ նա խմելու վայրում է՞

— Ինչպիսի զգացմունքներ է դա արտահայտում Դոնալդի համար՝ հայրիկի նկատմամբ և նաև երեխաների անհետաքրքրության ֆոնին։

2.Ինչ է պատմվածքում ներկայացված խմելու վայրի և այնտեղ գտնվող մեծահասակների վերաբերմունքը Դոնալդի նկատմամբ՞

— Ինչպե՞ս է այս միջավայրը խթանում ընթերցողին մտածել մեծերի պատասխանատվության և սրտացավության մասին։

3.Ինչ դեր ունի ծերուկը այս պատմության մեջ, և ինչո՞ւ է նա փորձ անում օգնել տղային՝ հետ՝ տուն հասնելու համար՞

— Ինչ նոտա է այդքով փոխանցվում պատմվածքի բարության կամ մարդկային իրական վերաբերմունքի մասին։

4.Ինչով է ծննդյան տոներից երեք օր հետո սպասելը փոխում Դոնալդի սպասումը կամ պատմվածքի տրամադրությունը՞

— Ինչով է նշված ժամանակը կարևոր՝ պատմվածքի տրամադրության, խորհրդի կամ թեմայի տեսանկյունից։

5.Որո՞նք են այս պատմվածքի հիմնական թեմաները (օրինակ՝ պատասխանատվություն, սպասում, հույս, մեծերի և փոքրերի հարաբերություններ) և ինչպիսի՞ հարցեր են դրանք բարձրացնում ընթերցողի համար։

— Ինչպե՞ս են այս թեմաները կապված Սարոյանի աշխարհի պատկերացման հետ, և ինչ գիտակցում է Դոնալդը պատմվածքի ընթացքում։

    ԾԱՂԿԱՎՈՐ (ԾԱԾԿԱՍԵՐՄ) ԲՈՒՅՍԵՐԻ ԲԱԶՄԱՑՈՒՄ

    ԴԱՍԱՐԱՆԱԿԱՆ ԱՇԽԱՏԱՆՔ — ՊԱՏԱՍԽԱՆՆԵՐ

    1․ Ի՞նչ եղանակով են կատարվում ծածկասերմ բույսերի բազմացումը։

    Ծածկասերմ բույսերը բազմանում են երկու եղանակով՝

    1) Սեռական բազմացում (սերմերով)

    Սա հիմնական բազմացման ձևն է։ Այն ներառում է.

    ծաղիկ,փոշոտում,բեղմնավորում,պտղի և սերմերի առաջացում։

    2) Անսեռ (վեգետատիվ) բազմացում

    Կատարվում է բույսի վեգետատիվ օրգանների միջոցով՝

    արմատ

    ցողուն (կտրոն, ընձյուղ)

    տերև

    կոճղարմատ

    կոճղուկ

    Օրինակ՝ կարտոֆիլը, սոխը, ելակը։

    2․ Ո՞րն է ծածկասերմ բույսերի սերմերով բազմացման օրգանները։Ծագկավոր բույսերի սերմերով բազմացման օրգանը ծաղիկն է։

    Ծագկավոր բույսերի սերմերով բազմացման օրգանը ծաղիկն է։

    Ծաղիկը բաղկացած է՝

    առէջ (փոշածնիչ)

    պտղարկու (պայտիկ)

    թերթիկներ

    նստարան

    Հենց պտղարկուի ներսում է առաջանում սերմաբունը, որտեղ էլ ձևավորվում են սերմերը։

    3․ Նկարագրեք խաչաձև փոշոտումը։

    Խաչաձև փոշոտումը այն գործընթացն է, երբ մի բույսի փոշահատիկը ընկնում է այլ բույսի պտղարկուի վրա։

    Այն իրականացվում է՝

    քամու,

    միջատների (մեղուներ, թիթեռներ…),

    ջրի,

    կենդանիների օգնությամբ։

    Առավելությունը՝

    Սերունդը ստանում է ցանկալի հատկանիշների խառնուրդ, ավելի կենսունակ է և դիմացկուն։

    Օրինակ՝ խաչափոշոտվող բույսեր են խնձորը, տանձը, արևածաղիկը։

    4․ Նկարագրեք ինքնափոշոտումը։

    Ինքնափոշոտումը այն է, երբ նույն ծաղկի կամ նույն բույսի այլ ծաղկի առէջի փոշահատիկը ընկնում է հենց նույն բույսի պտղարկուի վրա։

    Այսինքն՝ բույսը “ինքն իրեն” է փոշոտում։

    Առավելությունը՝

    ապահով է, ոչ մի միջնորդ չի պահանջվում։

    Թերությունը՝

    սերունդը գենետիկապես քիչ է տարբերվում մայր բույսից։

    Օրինակ՝ լոբի, էրգիր, ցորեն, ոլոռ։

    Նոյեմբերի 28-դեկտեմբերի3-ը, առաջադրանք, 7-րդ դաս.

    ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔ 1 — Պատասխաններ (էջ 63–66-ի հիման վրա վերապատմված)

    1. Նկարագրի՛ր Ապենինյան թերակղզու աշխարհագրական դիրքը և բնակլիմայական պայմանները։

    Ապենինյան թերակղզին գտնվում է Եվրոպայի հարավում՝ Միջերկրական ծովի կենտրոնական մասում։ Այն ձգվում է հյուսիսից դեպի հարավ երկար ու նեղ ձևով։ Թերակղզու միջով անցնում է Ապենինյան լեռները, իսկ հյուսիսում գտնվում է Պադանյան հարթավայրը։ Կլիման հիմնականում մեղմ, միջերկրածովյան է՝ տաք ու չոր ամառներով և մեղմ, տեղատարափ ձմեռներով։ Այս պայմանները նպաստավոր էին գյուղատնտեսության զարգացման համար։

    2. Որտե՞ղ և ե՞րբ է հիմնվել Հռոմ քաղաքը և ո՞ր ցեղի կողմից։

    Հռոմը հիմնվել է Տիբեր գետের ափին՝ Լատիումի մարզում, Ք.ա. VIII դարում։ Այն ստեղծել են լատինները՝ Հին Իտալիայի

    3. Ըստ ավանդության՝ ո՞վ և ե՞րբ է հիմնադրել այն։

    Ավանդության համաձայն՝ Հռոմը Ք.ա. 753 թ. հիմնադրել են երկվորյակ եղբայրներ Հռոմուլոսն ու Ռեմուսը, և առաջին արքա է դարձել Հռոմուլոսը։

    4. Ի՞նչ ցեղեր էին ապրում Ապենինյան թերակղզում։

    Ապենինյան թերակղզում ապրող հիմնական ցեղերն էին՝

    Լատիններ

    Սաբիններ

    Էտրուսկներ

    5. Ներկայացրո՛ւ ժողովրդական ժողովի դերը հռոմեացիների կյանքում։

    Ժողովրդական ժողովը Հռոմում կարևոր քաղաքական մարմին էր․

    Ընտրում էր մագիստրատներին,

    Հաստատում կամ մերժում էր օրենքների նախագծերը,

    Որոշ դեպքերում որոշում էր պատերազմ և խաղաղություն։

    Այն հռոմեացիների մասնակցությունը պետական կառավարմանը ապահովող հիմնական ձևն էր։

    6. Ի՞նչ էր սենատը։

    Սենատը Հռոմի ամենահեղինակավոր պետական խորհուրդն էր, բաղկացած էր պատրիկներից։ Այն վերահսկում էր բանակը, ֆինանսները, արտաքին քաղաքականությունը։

    7. Ովքե՞ր էին պատրիկները և պլեբեյները։

    Պատրիկներ – տոհմական ազնվականներ, իշխող խավ։

    Պլեբեյներ – երկրի ազատ, բայց իրավունքներով սահմանափակ բնակիչներ։

    8. Ո՞ր իրավունքներից չէին օգտվում պլեբեյները։

    Սկզբում նրանք չունեին

    մասնակցության իրավունք պետական կառավարմանը

    մագիստրատ դառնալու իրավունք

    սենատ մուտք ունենալու հնարավորություն

    9. Ի՞նչ էր մագիստրատուրան։ Ո՞վ էր դիկտատորը։

    Մագիստրատուրան՝ Հռոմի գործադիր իշխանության մարմինների ամբողջություն։

    Դիկտատոր – արտակարգ իրավիճակներում 6 ամսով ընտրվող անսահմանափակ լիազորություններով ղեկավար։

    10. Քո կարծիքով ո՞րն էր Հռոմի և Կարթագենի բախման գլխավոր պատճառը։

    Գլխավոր պատճառը Միջերկրականում գերիշխանության և առևտրական ուղիների վերահսկման համար պայքարն էր։

    11. Ո՞վ էր կարթագենցիների նշանավոր առաջնորդը։

    Հաննիբալը՝ հանճարեղ զորավար

    12. Ի՞նչ երկրներ է նվաճել Հռոմը Ք.ա. III–I դարերում։

    Իսպանիա

    Հունաստան

    Մակեդոնիա

    Ասիա Մանր

    Կարթագեն

    Գալիա

    Եգիպտոս

    Հավասարաչափ շարժում:Արագություն:

    Դասարանում քննարկվող հարցեր․

    1․Ո՞ր շարժումն է կոչվում հավասարաչափ:

    Հավասարաչափ շարժում են կոչում այն շարժումը, որի ընթացքում մարմնի փոխադիմությունը կամ արագությունը մնում է անփոփոխ ժամանակի ընթացքում։

    2.Ո՞ր մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը

    v=ts​

    3.Ի՞նչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում

    կիլոմետր/ժամ (կմ/ժ)կիլոմետր/վայրկյան (կմ/վ) (շատ արագ շարժումների համար)

    4.Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը

    s=v⋅t

    5.Ինչպե՞ս որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապաւհըՀավասարաչափ շարժման դեպքում, եթե հայտնի են արագությունը և ճանապարհը,ապա ժամանակը կարելի է հաշվել հետևյալ բանաձևով․

    t=svt